użytkowanie lasu / Soki drzew 

Soki drzew leśnych

 

Brzozy, a także klony i graby, mają wczesną wiosną przed rozwojem liści właściwość obfitego wydzielania soków. Soki te zawierają dość dużo cukrów, głównie fruktozy, pewne ilości kwasów i soli mineralnych.

Użytkowanie soku brzozowego ma w Polsce długie tradycje wśród ludności wiejskiej zwłaszcza województw wschodnich, gdzie jest używany jako napój.

Pewne ilości soku zużywa przemysł kosmetyczny.

Sok brzozowy powinien być pozyskiwany z drzew z dobrze rozwiniętą koroną, ale nie nadających się na surowiec dla przemysłu okleinowego i sklejkowego, na których można wykonać wiercenia stosunkowo wysoko. Jeżeli trzeba byłoby pozyskiwać sok z drzew cenniejszych egzemplarzy – nawierty muszą być wykonane poniżej poziomu przyszłego rzazu.

Sposób pozyskiwania soku jest następujący:

W pierwszej połowie marca nawierca się świdrem o średnicy 10 mm otwory w pniach na głębokość 6-8 cm w drewnie, nie licząc grubości kory. Nawiercenia wykonuje się skośnie tak, aby otwór miał lekki spad na zewnątrz. Liczba nawierceń zależy od średnicy drzewa:

  • przy pierśnicy 18-25 cm można wykonać 1 nawiert,
  • przy średnicy 26-35 cm można wykonać 2 nawierty
  • przy średnicy 36 c i więcej można wykonać 3 nawierty

Wypływ soku zaczyna się zwykle w końcu marca lub na początku kwietnia i trwa 2-4 tygodnie.

Z nawiertów wykonanych wysoko sok zbiera się do naczyń szklanych lub metalowych ocynkowanych poprzez rurkę plastikową lub gumową, której górny koniec osadza się w nawierconym miejscu, a dolny – w naczyniu zbiorczym, którym może być słój szklany.

Przy nawierceniach wykonanych nisko można zakładać blaszkę ściekową, podobną do stosowanych kiedyś w żywicowaniu, po której sok spływa bezpośrednio do naczynia ustawionego na ziemi lub w specjalnie wykonanym wgłębieniu w ziemi.

Naczynia na sok powinny mieć pojemność nie mniejszą niż 3 litry i muszą być opróżniane codziennie.

Po zakończeniu wycieku soku w nawiercone otwory należy wbić kołki drewniane o średnicy 1 mm większej od średnicy otworu i długości kilku centymetrów większej od długości kanału.

Kołki te powinny być uprzednio zaimpregnowane, przez 30-minutowe gotowanie ich w parafinie. Po wbiciu wystającą część kołka należy obciąć równo z powierzchnią kory.

Prawidłowe prowadzenie pozyskiwania soku jest nieszkodliwe dla użytkowanych drzew, a dostarcza wartościowego tak pod względem smakowym jak i zdrowotnym produktu spożywczego.

 

 

 

 
Copyright ©2014 by użytkowanie lasu
Kreator Stron www